Оила – инсон ҳаётидаги энг муқаддас даргоҳ, меҳр-муҳаббат, ҳурмат ва тарбия маскани ҳисобланади. Инсоннинг дунёқараши, одоб-ахлоқи, маънавий қиёфаси ва ҳаётга муносабати, аввало, оила муҳитида шаклланади. Шу боисдан ҳам халқимиз азалдан: «Қуш уясида кўрганини қилади», деб бежиз айтмаган. Фарзанднинг келажакда қандай инсон бўлиб вояга етиши, энг аввало, оилада берилган тарбияга боғлиқ.
Оила – жамиятнинг энг кичик бўғини бўлса-да, унинг аҳамияти беқиёсдир. Мустаҳкам оилалардан мустаҳкам жамият, тинч ва фаровон давлат барпо этилади. Оилада ҳукм сурадиган ўзаро ҳурмат, меҳр-оқибат, ишонч ва ҳамжиҳатлик нафақат фарзандлар тарбиясига, балки бутун жамият барқарорлигига ижобий таъсир кўрсатади.
Тарбия эса инсонга бериладиган энг буюк бойликдир. Нафақат билимли, балки юксак маънавиятли, меҳрибон, ҳалол ва виждонли авлодни тарбиялаш ҳар бир ота-онанинг муқаддас бурчидир. Фарзанд ота-онасининг гап-сўзигагина эмас, балки уларнинг юриш-туриши, муомаласи ва ҳаёт тарзига ҳам тақлид қилади. Шунинг учун катталар ҳар доим фарзандларига ибрат бўлишга интилишлари лозим.
Миллий қадриятларимизда оила муқаддас ҳисобланган. Катталарга ҳурмат, кичикларга меҳр, қариндош-уруғлар билан аҳиллик, қўни-қўшничилик ришталарини мустаҳкамлаш каби фазилатлар фарзанд тарбиясининг муҳим қисми саналади. Бундай муҳитда ўсган фарзанд Ватанини севадиган, эл-юртига фидойи, маънавий етук инсон бўлиб камол топади.
Ислом динида ҳам оила ва тарбия масаласига алоҳида эътибор қаратилган. Қуръони каримда ва Пайғамбаримиз Муҳаммад соллаллоҳу алайҳи васалламнинг ҳадисларида оила аъзолари ўртасида меҳр-оқибат, ўзаро ҳурмат ва масъулиятли бўлишга чақирилган. Фарзандга яхши тарбия бериш энг савобли амаллардан бири экани таъкидланган. Чунки яхши тарбия олган фарзанд нафақат оиласига, балки жамиятга ҳам манфаат келтиради.
Бугунги глобаллашув даврида фарзандларни турли ёт ғоялар, зарарли ахборотлар ва салбий таъсирлардан асраш ҳар қачонгидан ҳам муҳим аҳамият касб этмоқда. Бунинг учун ота-она фарзанди билан кўпроқ мулоқот қилиши, унинг қизиқишлари ва муаммоларига бефарқ бўлмаслиги, китобхонлик, илм олиш ва маънавий камолотга қизиқишини қўллаб-қувватлаши зарур.
Оилада эр-хотиннинг ўзаро ҳурмати ва ҳамжиҳатлиги фарзандлар учун энг яхши тарбия мактабидир. Низоларни сабр-тоқат ва ўзаро келишув билан ҳал қилиш, бир-бирини тушуниш ва кечиримли бўлиш оила мустаҳкамлигининг асосий омилларидандир. Тинч ва аҳил оилада улғайган фарзанд ҳам келажакда бахтли ва масъулиятли оила қуришга интилади.
Оила ва тарбия бир-биридан ажралмас тушунчалардир. Оила қанчалик мустаҳкам бўлса, тарбия ҳам шунчалик самарали бўлади. Юксак маънавиятли, билимли ва ватанпарвар авлодни тарбиялаш орқали жамиятимиз тараққиётига муносиб ҳисса қўшишимиз мумкин. Ҳар биримиз оила муқаддаслигини асраб-авайлаб, фарзандларимизга меҳр-оқибат, ҳалоллик, ватанпарварлик ва эзгулик туйғуларини сингдирсак, келажагимиз янада порлоқ ва фаровон бўлади.
М.Нуруллаева
Хива шаҳар “Каптархона” маҳалла отинойиси